Logboek 2026/4 Herfst, 3 oorlogen

Vrijdag 16-10-2026

Het tempo waarin het klimaat opwarmt, is afgelopen decennia dramatisch versneld, sneller dan de weermodellen voorspelden. Dubbel zo snel als vóór 2010. De spurt vindt plaats om redenen die wetenschappers nog niet goed begrijpen. Dat bevestigt een nieuwe, jaarlijkse analyse door Europese en Amerikaanse wetenschappers, schreef Maarten Keulemans deze week in De Volkskrant. Hij plaatste er bovenstaande grafiek bij. Zelf meldde ik die versnelling al maanden geleden op dit blog, maar nu brengt een internationale coalitie van bezorgde ecologen en klimaatwetenschappers in het vakblad BioScience tientallen indicatoren voor klimaatverandering in kaart zoals ze dat dus jaarlijks doen. Warmde de aarde tussen 1970 en 2010 al verontrustend snel op door broeikasgassen, met zo’n 0,19 graad per tien jaar, tussen 2010 en 2024 steeg dat tempo naar 0,36 graad per tien jaar (zie de grafiek hierboven). Hun conclusie: 'We are witnessing the rapid destabilization of the Earth’s climate system. This is no longer a warning for the future; it is a diagnosis of the present. Earth’s life-support systems are being pushed beyond stable limits, with changes unfolding faster than our ability to respond. Human activities are driving profound shifts in the atmosphere, oceans, and biosphere'. Klimatoloog Jeff Berardelli heeft op basis van de stijgingstrend uit de nieuwe studie uitgerekend dat we in 2050 al 2,4 graden boven het gemiddelde van de pre-industriële tijd zullen zitten.

Van de week meende ik (en velen met mij waaronder Zelensky zelf) dat het uitschakelen door Oekraïne van een aantal datecenters van de Russische technologiereus Yandex had geleid tot een sterke vermindering van trollenlegers en nepnieuws op internet en sociale media. Dat blijkt toch niet waar te zijn. Er was geen sprake van verandering in het verkeer van bekende Russische accounts en botclusters. Hm, toch jammer eigenlijk.

Het is vanochtend droog en overwegend bewolkt. Nog niet heel koud, het wordt 18 graden. Ik ga naar de sportschool en presteer beter dan afgelopen maandag, toen verkoudheid heerste in mijn gestel. 's Middags lees ik het dikke boek uit dat Masha Gessen schreef over hoe de Sovjet-Unie overging van de Sovjet-dictatuur naar die van Poetin in Rusland: 'De toekomst is geschiedenis. De terugkeer van het totalitaire Rusland' (De Bezige Bij, 2018, ed. 2022). Een dieptragische geschiedenis, geschreven van binnenuit en een erg goed boek. Hoe Poetin uitgroeide van een NKVD-kneus tot de machtigste man in Rusland, een die het Russische Rijk van het verleden in ere wil herstellen. Wat erg duidelijk wordt is dat hij wel oorlog moet voeren om aan de macht te blijven. Ondertussen valt er buiten nu kille regen. Vanavond gaan we samen knus bij kaarslicht kaasfondue eten. Naar het begin van dit kwartaal