Logboek 2026/4 Herfst, 3 oorlogen
Gorinchem (26.287)
Om me heen zie ik de wereld in zo'n rap tempo veranderen dat het duidelijk word dat de oude, naoorlogse consensus definitief achter ons ligt. Na de Koude Oorlog en de val van de Sovjet-Unie in 1991 bestond de eerste fase uit de wereldwijde omarming van de markt en van het neoliberalisme met ongelimiteerde economische groei en milieuvervuiling. De tweede fase bestaat uit de globale afbraak van democratie en regulering door de opkomst van autocraten, techno-miljardairs en populisten, die het internationaal recht volledig negeren en de wereld gevaarlijker maken met ongeremde oorlogen, criminaliteit, kunstmatige intelligentie en cybergeweld, ontwikkelingen die de wereld te gronde zullen richten. Misschien zitten we zonder het te weten al midden in een wereldoorlog? Parallel daaraan versnellen de opwarming van het klimaat en steeds rampzaliger klimaatrampen (daarover morgen).
Wie de tekenen niet ziet is blind of kijkt weg. Voor ons ligt een periode waarin een groot deel van de Europese electoraten naar de stembus moeten. Een druk verkiezingsjaar in vier van de vijf grootste Eurolanden. In november zijn er parlementsverkiezingen in Spanje, een gok van de socialistische premier, en in de loop van volgend jaar in Frankrijk, Polen en Italië. Gisteravond zag ik delen van de persconferentie van Marine Le Pen in Brussel. Ze wil de Franse bijdrage aan de EU halveren en de steun aan Oekraïne stoppen. Haar partij Rassemblement National gaat aan de leiding in de peilingen. Macron zwijgt in zijn laatste maanden, hij weet niets te zeggen en de linkse oppositie blijft heilloos verdeeld.
Trump verzaakt de strijd van Oekraïne. In feite heeft Poetin nu groen licht van de VS om ongestraft Oekraïense steden te bombarderen. In de nacht van dinsdag op woensdag deed Rusland een van de grootste ballistische aanvallen uit de hele oorlog. Het Russische leger schoot 39 ballistische raketten en 120 drones af op energie-infrastructuur in Kyiv en Charkiv, zonder dat Kyiv tevoren door de gebruikelijke inlichtingen uit de VS werd gewaarschuwd. Zeker vijf mensen kwamen om. Meer dan een half miljoen mensen zaten zonder stroom. Het Oekraïense leger is 'verbijsterd' door plotselinge beperkingen van Starlink en de haperende in inlichtingen. (Vandaag wordt bekend dat Oekraïne weer toegang heeft tot de militaire tak van Starlink, maar de snelheid van de drones zou nog steeds beperkt worden tot maar 160 km/uur). Trump heeft vorige week voorgesteld dat Europese landen de bevroren Russische tegoeden aan de VS afstaan, meldt de Financial Times. De Amerikanen willen die tegoeden weggeven om de onderhandelingen met Rusland over een einde aan de oorlog op gang te brengen.
Poetin trekt zich er niets van aan. Hij gaat zijn gang en liet de graanhaven Izmail aan de Donau bombarderen en twee schepen aanvallen voor de kust van Roemenië door drones, de lege olie- en chemicaliëntanker Yara J en de chemicaliëntanker Wine Trader. Ze lagen in de territoriale wateren bij de Donaudelta voor anker bij de riviertak naar het dorp Sulina. (Daar zijn we ooit geweest in september 2010). Naar zeven leden van de bemanning wordt nog gezocht. 'De crisis verergert', schrijft De Volkskrant. Kan Europa dit over zijn kant laten gaan? Poetin gaat steeds een stap verder. De toegenomen onrust in de Zwarte Zee kan de wereldwijde voedselvoorziening in gevaar brengen. De NAVO zei dinsdag te gaan kijken of zij de bescherming van de Zwarte Zee moet vergroten. Navo-landen zoals Roemenië en Bulgarije aan de Zwarte Zee zijn daar voorstander van, nu de oorlog van Rusland tegen Oekraïne vaker koopvaardijschepen in hun kustwateren raakt.
De dag verstrijkt zoals de dagen doen. Nog wel tenminste. Weer een mooie herfstdag met veel zon. Een van de laatste, zeggen de voorspellers, er komt een verandering aan. Nu wordt het nog 20,6 graden, de 124e warme dag in De Bilt. Anna haalt boodschappen en ik stel de gang naar de sportschool uit naar morgen, want ik heb een lichte bronchitis met een nare prikkelhoest. Naar het begin van dit kwartaal
website maken