Logboek 2026/3 Zomer en geen Engeland
Vlissingen (26.188)
Anna kreeg vannacht zoals verwacht opnieuw migraine, maar niet zo erg als de nacht tevoren. Bij het opstaan vanmorgen is de hemel bewolkt bij ruim 21 graden. Na negen uur trekt de bewolking weg, maar keert ook weer terug. Het is kalm weer met nauwelijks wind. Veel jachten verlaten de haven maar wij moeten wachten tot morgen, als Wim T. & Angélique met ons mee zullen varen via de zeesluis en het Kanaal door Walcheren naar Middelburg.
Na half elf is de hemel blauw en in de middag wordt het bijna 28 graden. De werklui op de al bouwen verder aan het reuzenrad en beginnen met ophangen van de gondels. We doen samen de laatste boodschappen. Eind van de middag hangen alle gondels aan het rad.
Ondertussen is de strijd tussen de VS en Iran weer opgelaaid. Er was de facto nauwelijks sprake van een staakt-het-vuren. Op de NAVO-top in Ankara verklaarde Trump dat de overeenkomst tussen beide landen verleden tijd is. Met Mark Rutte naast zich zei hij: 'Het is tuig. Het zijn zieke mensen. Wat mij betreft is het gewoon tijdverspilling om met ze te onderhandelen'. Het lijkt erop dat Netanyahu zich nog kalm houdt in Libanon. Trump had het ook weer over Groenland: 'Groenland is heel belangrijk voor de Verenigde Staten, maar niet voor Denemarken'. De Deense premier Frederiksen zei in een reactie dat ze rekent op de steun van de NAVO-bondgenoten. Verder gaan de VS een licentie verlenen aan Oekraïne zodat het land zelf Patriot-onderscheppingsraketten kan maken. Dat heeft Trump toegezegd aan zijn Oekraïense ambtsgenoot Zelensky in een overleg op de NAVO-top in Ankara. Oekraïne heeft steeds zwaarder te lijden van de ballistische raketten die Moskou in steeds grotere aantallen afvuurt.
Ik vermaak me met een aantal leuke ontwikkelingen in de astrofysica. Met name eentje rond de informatieparadox van zwarte gaten. Ik schreef er nogal eens over; voor het eerst in 2023. Die paradox bestaat eruit dat in de quantumfysica informatie nooit verloren kan gaan. Toch lijkt dat precies te gebeuren wanneer door de Hawkingstraling een zwart gat energie verliest en tenslotte desintegreert en verdwijnt. Alle informatie die bestaat uit de materie die het zwarte gat gedurende zijn bestaan had opgeslokt, gaat daarmee verloren - en dat kán niet volgens de quantumtheorie. Een fundamenteel beginsel is namelijk dat alle processen in tijd volledig omkeerbaar moeten zijn en dat gaat niet meer wanneer de informatie verloren ging. Voilá de informatieparadox. Het is één van de grootste raadsels in de moderne fysica.
Astroblogs brengt nieuws over een studie gepubliceerd in General Relativity and Gravitation waarin gesteld wordt dat een zwaartekrachttheorie, bekend als de Einstein-Cartan-theorie uit 1922, een oplossing zou bieden. Die theorie is een complex alternatief voor de algemene relativiteitstheorie waarbij de ruimte niet drie, maar een geometrie van zeven dimensies zou bezitten. Een zogenaamd D7-G2-manifold met torsie, waarin de ruimte niet alleen kan krommen maar ook verdraaien. Geometrisch torderen of verwringen, zogezegd. Als dat gebeurt bij extreme dichtheden, typisch voor de Planck-schaal, dan zou deze geometrische torsie een afstotende kracht genereren, die de ineenstorting van het zwarte gat stopt en dus ook de laatste fase van de Hawking-verdamping. Zo zou een stabiel restant van het gat overblijven met een voorspelde massa van ongeveer 9*10⁻⁴¹ kg. Ik snap het niet maar ik neem aan dat het restant 7 dimensionaal is en dat alle informatie daarin zit. Astroblogs zegt tenminste dat 'dit stabiele overblijfsel fungeert als een waar geheugenarchief. De structuur van het overblijfsel biedt een concreet mechanisme voor het opslaan van informatie via het spectrum van zijn “quasi-normale modi”. In de praktijk wordt (de) kwantuminformatie gecodeerd en opgesloten in de langlevende “trillingen” van het torsieveld binnen de geometrie van het overblijfsel'. Hm. Als dat bij alle zwarte gaten in de hele kosmos zo gebeurd is, dan bestaan er nogal wat van die restanten. In wezen zou de informatie van alle ooit verdwenen zwarte gaten nog overal in het universum rond dobberen. Opmerkelijk.
Wat zeker zo opmerkelijk is, dat deze theorie een diepgaand verband toont met de deeltjesfysica. Je schijnt theoretisch het aantal dimensies in zo'n informatierestant van een zwart gat te kunnen terugbrengen van 7 naar de gewone 4 van 'onze' ruimtetijd. Als je dat berekent voor bijvoorbeeld een zwart gat van het formaat van onze eigen zon, dan levert die reductie precies het duizelingwekkende aantal qubits aan informatie op om de hele informatieparadox op te lossen! Astroblogs: 'De onderzoekers hebben aangetoond dat de dimensionale reductie (van 7 naar 4 dimensies, onze waarneembare ruimtetijd) van deze geometrie een natuurlijke oorsprong biedt voor de elektrozwakke schaal (~246 GeV). Deze schaal is bekend vanwege de associatie met het Higgsveld, dat elementaire deeltjes massa geeft. (...) In essentie biedt dezelfde geometrische eigenschap die zwarte gaten behoedt voor verdwijning en kwantuminformatie bewaart, ook een puur geometrische verklaring voor het massahiërarchieprobleem in de deeltjesfysica'. Verbluffend. Ik kan het belang ervan niet goed in schatten en laat het hier even bij. Naar het begin van dit kwartaal
website maken