www.sailing-dulce.nl

Logboek 2019/3 Zomer in Noord-Nederland

Leeuwarden (7)

begin van het oprkaanseizoen 2019. Een tropische depressie voor de zuidkust van de VS kan uitgroeien tot de eerste orkaan.(bron: NHC NOAA)
begin van het oprkaanseizoen 2019. Een tropische depressie voor de zuidkust van de VS kan uitgroeien tot de eerste orkaan.(bron: NHC NOAA)

Donderdag 11-07-2019

Een tropische depressie boven de Golf van Mexico brengt hevige regenval en overstromingen in het zuiden van de VS. Zie de afbeelding hierboven. Het lijkt erop dat het orkaanseizoen is begonnen, al heet de depressie nog slechts 'Two', er is kans dat hij zal uitgroeien tot de eerste tropische storm of zelfs een orkaan van dit jaar. Dan krijgt hij ook een naam. Die kans is meer dan 60%.

  

Het regent bij ons al de hele ochtend. We blijven aan boord. Ik lees nu ‘De Provocerende Aarde’ (Klement, 2018) van de narrige filosoof Clive Hamilton helemaal uit. Ondanks een groot aantal veel te ingewikkeld geformuleerde passages vind ik het een boek met een belangrijke inhoud. De filosoof windt er geen doekjes om. ‘De kwestie die het universum nu in haar greep houdt, is of de “natuur” niet een enorme vergissing heeft begaan door mensen een vrije wil toe te kennen.’ Het is een vreemde formulering, alsof de natuur een instantie is met een eigen wil. Een gedachte die je terugvindt in de Gaia-hypothese van James Lovelock. Een hypothese waar ik zo mijn bedenkingen bij heb.

     Wat wél waar is, is dat de mensheid zichzelf in grote moeilijkheden heeft gebracht door een klimaatverandering op te wekken, die de samenleving zoals we die kennen, met grote waarschijnlijkheid zal vernietigen. De kalme periode van het holoceen, waarin de moderne mens zich kon ontwikkelen van bijgelovige slaaf van onbeheersbaar toeval tot een hoog-technologisch begaafd wezen, ging sinds de versnelling van de economische groei en de uitstoot van broeikasgassen na de Tweede Wereldoorlog  over in een veel gevaarlijker geologisch tijdperk, het antropoceen. Nu we het nota bene donders goed weten, gaan we er toch mee door. We stevenen we af op eeuwen vol klimaatrampen. Miljarden mensen zullen omkomen. Hachelijke technologische ‘oplossingen’ zoals massale injecties van aerosolen in de atmosfeer zullen ons niet redden. Misschien kan een rijke elite nog ontsnappen naar bestemmingen elders in het zonnestelsel, de laatste miljoenen overlevenden achterlatend in een helse wereld van verkommering en ellende. Hamilton haalt ook uitspraken aan van bepaalde evangelische predikanten, die verklaren ‘Klimaatverandering kan mij niet schelen. Ik ga naar de hemel.’

     ‘Hoe moet ik een boek als dit beëindigen?’, vraagt Hamilton zich aan het eind af. ‘Ik weet het niet; het is allemaal te moeilijk, te onzeker, te nieuw.’ Nu bijgeloof en religie, socialisme en liberaal marktdenken het allemaal lieten afweten, blijft er als enig motief om te pogen de heilloze koers van de wereld om te gooien, alleen zelfbehoud over. Utopisch denken is ten ene male ongeschikt gebleken. Er ligt een onzekere eeuwen vóór ons waarin we ‘het einde der tijden’ moeten zien af te wenden, een zware en langdurige periode van politieke strijd, waarvan de uitkomst onbekend is.

     Het is mogelijk dat een kleine groep mensen het grote klimaat-uitsterven tenslotte overleeft. Dat is eerder gebeurd bij vroegere extincties, toen het leven door een nauwe flessenhals wist te kruipen. Hamilton suggereert dat aan het slot van zijn boek: er is dan 'een andere mensheid die berouwvoller en wijzer is.' Maar daarover heerst uiteraard slechts onzekerheid.

 

Na de middag wordt het allengs droog. We slenteren een paar uurtjes door de binnenstad. Op veel plaatsen zijn kunstwerken opgenomen in de publieke ruimte, leuke en speelse dingen zoals bijvoorbeeld in een steeg van de Nieuwestad. Daar hangt over de volle lengte een kunst-potvis, 'Passage de la Baleine' (2015) van kunstenares Giny Vos (foto hier). We nemen plaats op een terras aan het water op de Nieuwestad. Een terras met van die lounchebanken, zoals het tegenwoordig heet. Tussendoor loop ik even naar VanderVelde, waar ik - o toeval - een nieuw boek tref van de thans 100-jarige Lovelock: 'Novacene' over de komende eeuw van hyperintelligentie (Allen Lane, 2019). Bij hem geen antropoceen maar een novaceen. Hm. Dat moet je toch even meenemen.  Bij een Aziatische Fish-to-Go winkel kopen we garnalensoep en een visschotel voor vanavond. De conditie van Anna is nog wankel. Rond vijf uur valt er opnieuw regen. Morgen schijnt er ook nog onweer bij te komen. Terug naar boven