www.sailing-dulce.nl

Logboek 2019/1 Winter in Gorinchem

Gorinchem (146)

Woensdag 09-01-2019

Al een jaar of vier intrigeert het fenomeen van de Fast Radio Bursts (FRB's) me. Dat zijn snelle, zeer intensieve flitsen van radiostraling met een smalle bandbreedte, die maar een paar milliseconden duren en door het heelal schieten. De flitsen komen voort uit gebiedjes die niet meer dan 100 kilometer in diameter zijn. In kosmisch opzicht is dat een punt. Ik schreef er onder andere hier over (in 2015) en hier (in 2017). Niemand weet wat of wie ze veroorzaakt. FRB's werden voor het eerst in 2007 waargenomen, maar sindsdien kwamen er meer bij. Het zoeken ernaar is moeilijk, omdat je niet van tevoren weet waar ze ontstaan en dan ook nog ultrakort duren. Een waarneming is een toevalstreffer. 'Het is alsof je vuurvliegjes wilt onderzoeken terwijl je je omgeving alleen door een drinkrietje kunt bekijken', schrijft Govert Schilling in De Volkskrant. Ze kunnen dus plotseling overal opduiken, zie de video hierboven. Natuurlijk is deze animatie niet erg adequaat, omdat het bij FRB's niet om zichtbaar-lichtflitsen gaat maar om flitsen van radiostraling. Men denkt dat ze van ver buiten het Melkwegstelsel komen en uiteraard rees ook de gedachte dat ze een intelligente oorsprong zouden kunnen hebben. Misschien een kosmisch communicatiesysteem? Maar het kan ook gaan om uitbarstingen op kleine, supercompacte neutronensterren.

     Sinds kort wordt er in Canada naar FRB's gezocht met CHIME (Canadian Hydrogen Intensity Mapping Experiment), een grote radiotelescoop die eruit ziet als een rij van vier grote halfpipes. Daarmee heeft men een veel groter gezichtsveld. Al in de opbouwfase registreerde men 13 FRB's, werd deze week op het grote AAS 2019 congres in Seattle gerapporteerd. (Dat is het congres waar Amerikaanse sterrenkundigen niet naar toe kunnen door de shutdown van Trump). Het meest boeiende van FRB's is, dat sommige ervan zich herhalen, en één van de dertien nieuwe flitsen blijkt dat óók te doen: tussen 14 augustus en 28 oktober is hij in totaal zes keer ‘afgeschoten’. Het kan best zo zijn dat CHIME er in de toekomst grote aantallen flitsen ontdekt en dat dat al die FRB's repeteren.

(Aaanvulling 10-01-2019: Inmiddels ontdekte CHIME gisteren al een 2e repeterende FRB, lees hier)

 

Vanmorgen schijnt de zon en om een of andere reden slaap ik door tot voorbij 9 uur. Anna is dan al uren op. Het is een rare, zachte winter tot nu toe: ongeveer 2,5 graden zachter dan normaal. Na de bijna-storm van gisteren is het vandaag nog winderig. Verder een rustige dag.

     Tussen de deeltjesfysica door lees ik een verontrustend boek: 'Oorlog tegen vrede. Waarom de veranderende buitenlandse politiek van Amerika zo gevaarlijk is' van onderzoeksjournalist Ronan Farrow (Ned.vert. Luitingh-Sijthoff, 2018). Farrow is overigens de zoon van actrice Mia Farrow en Woody Allen. (Volgens geruchten is zijn biologische vader echter Frank Sinatra). Enfin, hij is in lk geval een serieuze journalist en was ondermeer naaste medewerker van Richard Holbrooke. Hij beschrijft in zijn boek hoe na 9/11 de buitenlandse politiek van de VS steeds meer bepaald werd door de militairen. In casu het Pentagon en de CIA. Een zorgelijke ontwikkeling die ook onder Obama doorging en helemaal onder Trump. Het leidde tot steeds meer geklungel en gigantische mislukkingen in Afghanistan en Pakistan. Het is een wereld die me herinnert aan de uitstekende TV-serie Homeland (op Netflix). Terug naar boven